ŞİİR ADINA HERŞEY BURADA

Dünyada Edebi Akımlar

Sosyal Medyada Paylaş:

KLASİZM

16 yüzyılda Fransa’da doğmuştur Gerçeğin yalnızca akıl yoluyla bulunacağı savunulur Sanat ideal insanı ele almalıdır, sanat eseri ahlaka uygun olmalıdır Monteigne, Descartes, Racine, La Fontaine, Moliere, Comeille bu akımın önemli temsilcilerindendir
Türk edebiyatında Şinasi klasizme yakınlığıyla bilinir Ahmet Vefik Paşa da Moliere’den çeviriler yapmıştır

ROMANTİZM

18 yüzyıl başlarında Almanya’da klasizme tepki olarak doğmuştur Bu akımda aklın yerini bireysel duygular almıştır Klasizmdeki insan doğası yerine dış doğa geçmiştir Din duygusu ve aşk konusu sıkça işlenmiştir Önemli temsilcileri Fransa’da Rousseau, Victor Hugo, Lamartine, Almanya’da Goethe, Schiller; İngiltere’de Byron, Shelley; Rusya’da Puşkin; Amerika’da Edgar Allan Poe
Türk edebiyatında romantizmin etkisi Namık Kemal’in eserlerinde görülür Abdülhak Hamit ve Recaizade Mahmut Ekrem’in şiirlerinde, Tevfik Fikret’in ilk dönem şiirlerinde romantizmin etkisi açıkça görülür

REALİZM

Romantizmin aşırı duygusallığına tepki olarak 19 Yüzyılın ikinci yarısında ortaya çıkmıştır Yaşamı olduğu gibi anlatan gerçekçi bir akımdır İnsan ve toplum gerçeğinin yansıtılmasına özen gösterir Olayların ortaya çıkışındaki sosyal nedenler araştırılır
Fransa’da Balzac, Stendhal, Flaubert; Rusya’da Tolstoy, Dostoyevski, Gogol, Gorki, Çehov; İngiltere’de Dickens realizmin önemli temsilcilerindendir
Realizmin etkisini, Türk edebiyatında Samipaşazade Sezai’nin “Sergüzeşt”, Recaizade Mahmut Ekrem’in “Araba Sevdası” adlı romanlarında görürüz Nabizade Nazım’ın “Karabibik” adlı romanı köy gerçeğini anlatır Türk edebiyatında realizm, Servet-i Fünun döneminde görülmektedir Halit Ziya Uşaklıgil’in “Mai ve Siyah” adlı eserinde realizm romantizme üstünlük sağlar

 

PARNASİZM

Şiirde gerçekçilik anlayışıdır “Sanat sanat içindir ” Görüşünü benimsemişlerdir Dış dünyayı yansıtmışlardır Romantizmin dışladığı Yunan-Latin kültürüne dönmüşlerdir Felsefeyle ilgili düşünceler, bilimsel ve teknik konular şiire girmiştir
Türk edebiyatında parnasizmin etkileri Tevfik Fikret’te görülmektedir

NATÜRALİZM

Realizmin ileri bir aşamasıdır; ancak deney yönteminin romana yansımış olması yönüyle realizmden ayrılır
Natüralizmin ana kuralı şudur: “Sanat doğanın bir kopyası olmalıdır ”
Emile Zola, Daudet, Maupassant, İbsen natüralizmin en önemli temsilcilerindendir
Nabizade Nazım’ın ve Hüseyin Rahmi Gürpınar’ın romanlarında natüralist öğelere rastlanır

SEMBOLİZM

Şiirde parnasizme karşı ortaya çıkan bir akımdır Parnasizmde dış gerçek önemliyken sembolizmde insanın iç dünyası önemlidir Sembolistler okurun duygularına sembollerle seslenmeyi ve insanın hayal gücünü harekete geçirmeyi amaçlar
Sembolizmde şiirin yorumu okuyucuya bırakılmış, değişik yorumlar yaratan şiirin mükemmel olduğu savunulmuştur
Baudlaire ve Rimbaud sembolizmin hazırlayıcısı olarak kabul edilir En önemli temsilcileri şiirde Mallarme, Verlaine, Valery; tiyatroda Maeterlinck’tir
Servet-i Fünun döneminde Cenap Şehabettin “Elhan-ı Şita” adlı şiiriyle bu akımın ilk uygulayıcısıdır Bu akımın en önemli temsilcisi Ahmet Haşim’dir Yahya Kemal Beyatlı, Ahmet Muhip Dıranas, Cahit Sıtkı Tarancı’nın şiirlerinde de sembolizmin etkileri görülür

EMPRESYONİZM(İzlenimcilik)

İzlenimcilik, 19 Yüzyılın sonlarında Fransa’da resimde görülmüş, daha sonra edebiyat ve müzikte de etkili olmuş bir akımdır
Bu akımda anlam açıklığından çok kapalılık yeğlenir Dış dünyadan algılanan görüntüler ruh süzgecinden geçirildikten sonra dışa yansıtılır
Bu akımın edebiyattaki temsilcileri Baudlaire ve Verlaine’dir
İzlenimcilik Türk edebiyatında da Ahmet Haşim, Cenap Şehabettin gibi şairlerin üzerinde etkili olmuştur

NEOKLASİZM (Yeni Klasikçilik)

Sembolizme tepki olarak doğan bir şiir akımıdır
Türk edebiyatında neoklasizmin en güçlü temsilcisi Yahya Kemal Beyatlı’dır Yahya Kemal’in şiirleri, biçim yönünden eski, öz yönünden yenidir

FÜTÜRİZM

“Gelecekçilik” anlamını taşıyan bu akımın kurucusu İtalyan şair Marinetti’dir
Bu akıma göre geçmişin tüm sanat değerleri terk edilmeli, sanatın her dalına dinamizm getirilmelidir Fütüristler, şiirde birim, ölçü, uyak gibi kuralları da reddetmişlerdir
Bu akımın önemli şairlerinden biri Mayakovski’dir
Fütürizmin Türkiye’deki temsilcisi Nazım Hikmet’tir
DADAİZM

Her türlü dil ve estetik kuralını yıkmayı amaçlayan bir sanat akımıdır Birinci Dünya Savaşından sonra Fransa’da doğan bu akımın kurucusu Tristan Tzara’dır

SÜRREALİZM
Gerçeküstücülük anlamına gelen sürrealizm akımı, sanatın gerçek kaynağının bilinçaltında olduğunu savunmaktadır
Sürrealistler, Freud’un psikanaliz yönteminden yola çıkmışlar; gerçek sanat eserlerinin iradeyle ortaya çıkmadığını, bir rastlantının ürünü olduğunu savunmuşlardır
Gerçeküstücüler, iç akışı engellediği için noktalama imlerini kullanmamışlardır
Temsilcileri: Breton, Aragon, Eluard, Peret
Türk edebiyatında sürrealizmin bazı özelliklerini “İkinci Yeniler”de görmekteyiz

EGSİZTANSİYALİZM (Varoluşçuluk)
İnsanın kendi değerlerini kendisinin yaratabileceğini, çizebileceğini savunan bir felsefe akımıdır Bu akımın edebiyattaki öncüsü Jean Paul Sartre’dir A Camus bu akımın önemli temsilcisidir

 ( Alıntı )

Sosyal Medyada Paylaş:

Şiirler Hiç Bitmesin İstiyorum

Bir cevap yazın

error: Content is protected !!